पद्मा प्रतिष्ठान, ज्ञानमाउली फाउंडेशनतर्फे ‘जागर पर्यावरणाचा’ कार्यक्रम

पुणे: “माणसाने सिमेंटचे जंगल उभारताना नैसर्गिक संपत्तीवर आघात केला. त्यामुळे निसर्गाचा, पर्यावरणाचा समतोल बिघडत चालला आहे. जागतिक तापमान वाढ, प्रदूषणाची समस्या जगभर सतावत आहे. अशावेळी पर्यावरणाचा समतोल राखणाऱ्या सुवर्णपिंपळ, वड, आंबा, चिंच, बांबू यांसारख्या देशी झाडांची लागवड मोठ्या प्रमाणात व्हायला हवी,” असे प्रतिपादन राज्यसभा खासदार प्रा. डॉ. मेधा कुलकर्णी यांनी केले. पर्यावरण संवर्धनाला प्रोत्साहन देणाऱ्या ‘जागर पर्यावरणाचा’सारख्या कार्यक्रमाची आज गरज असल्याचेही त्यांनी नमूद केले.

पद्मा प्रतिष्ठान व ज्ञानमाऊली फाऊंडेशन आयोजित ‘जागर पर्यावरणाचा’ कार्यक्रमावेळी प्रा. डॉ. मेधा कुलकर्णी बोलत होत्या. या कार्यक्रमाला राज्य महिला आयोगाच्या अध्यक्षा रुपाली चाकणकर, भारतीय जनता पार्टीचे शहराध्यक्ष धीरज घाटे, सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठाचे प्रकुलगुरू डॉ. पराग काळकर, उद्योजक जवाहरशेठ चोरगे, चाटे शिक्षण संस्थेचे प्रा. फुलचंद चाटे, पद्मा प्रतिष्ठानचे संस्थापक शशिकांत कांबळे, ज्ञानमाउली फाउंडेशनच्या संस्थापिका पुष्पा रणदिवे-कांबळे, पर्यावरण तज्ज्ञ प्रभाकर कुकडोलकर, उद्योजक नितीन हणमघर, हेमंत कांबळे आदी उपस्थित होते.

पर्यावरण संरक्षणात जागतिक पातळीवर योगदान देत असलेले ट्रीमॅन ऑफ इंडिया विष्णू लांबा यांच्यासह भूमाता ब्रिगेडच्या अध्यक्षा तृप्ती देसाई, पर्यावरण अभ्यासक डॉ. सचिन पुणेकर, उद्योजक तुषार गोसावी, माजी नगरसेविका ज्योती गोसावी, राष्ट्रीय खेळाडू प्रियांका यादव व मयानी कांबळे, गायिका मनीषा निश्चल, सोनाली कांबळे यांना ‘जागर पर्यावरणाचा’ सन्मान देऊन गौरविण्यात आले. सिंहगड रस्त्यावरील मोंटेरोजा सोसायटी क्लब हाऊसमध्ये हा कार्यक्रम झाला. ज्ञानगंगोत्री विशेष मुलांची निवासी शाळा संस्थेला ५१ हजार रुपयांचे अर्थसहाय्य देण्यात आले.

प्रा. डॉ. मेधा कुलकर्णी म्हणाल्या, “प्रत्येकाने एक झाड लावून त्याचे संवर्धन करण्याचा निश्चय करावा. निसर्गातील प्रत्येक घटकाचे, अगदी कीटकाचेही अनन्यसाधारण स्थान आहे. एकेकाळी पुण्याचे पर्यावरण देशात आदर्श मानले जात होते. अलीकडे पर्यावरणाचा ऱ्हास मोठ्या प्रमाणात होत आहे. हे टाळण्यासाठी येथील वनराई, टेकडी जतन करण्याची जबाबदारी आपली आहे.”

रुपाली चाकणकर म्हणाल्या, “वाढदिवसाच्या निमित्ताने पर्यावरणाचा जागर करण्याचा उपक्रम स्तुत्य आहे. आपले आरोग्य चांगले राहायचे असेल, तर पर्यावरणाचे संवर्धन खूप गरजेचे आहे. प्रदूषणाच्या अनेक समस्या माणसाला सतावत आहेत. त्यामुळे आजूबाजूला खूप झाडे लावण्याची गरज आहे. प्रत्येकाने वृक्षारोपण यज्ञात सहभाग घेतला पाहिजे.”

विष्णू लांबा म्हणाले, “महाराष्ट्रामध्ये एक लाख झाडे लावण्याचा संकल्प कांबळे यांनी हाती घेतला आहे. वृक्षरोपणाच्या या मोहिमेचे राष्ट्रीय समन्वयक म्हणून त्यांची नियुक्ती केली आहे. ‘जागर पर्यावरणाचा’ हा कार्यक्रम या मोहिमेचा शुभारंभ आहे. केक कापून, नको तिथे पैशांची उधळपट्टी करून वाढदिवस करण्यापेक्षा हा उपक्रम अतिशय विधायक असा आहे.”

धीरज घाटे यांनीही मनोगत व्यक्त केले. शशिकांत कांबळे यांनी स्वागत केले. जीवराज चोले यांनी प्रास्ताविक केले. मोनिका जोशी यांनी सूत्रसंचालन केले. पुष्पा रणदिवे-कांबळे यांनी आभार मानले.

पुणे : माईर्स एमआयटी विश्वशांती केंद्राद्वारे महाराष्ट्रात घेण्यात आलेल्या “विश्वधर्मी प्रा.डॉ. विश्वनाथ कराड अध्यात्म-विज्ञानाधिष्ठित वैश्विक शिक्षण शिष्यवृत्ती २०२५” या मूल्याधिष्ठित शिक्षण व यशस्वी व्यक्तिमत्व विकास परीक्षेचा निकाल घोषित करण्यात आला. यामध्ये पश्चिम विभाग (सोहम गंभीर)े, मराठवाडा (अथर्व वाघचौरे) आणि विदर्भ (गौरी मुंडोकार) यांनी प्रथम क्रमांक पटकाविला आहे. अशी माहिती परीक्षेचे मुख्य समन्वयक व नागपूर विद्यापीठाचे माजी कुलगुरू डॉ.एस.एन.पठाण यांनी पत्रकार परिषदेत दिली.

माईर्स एमआयटी पुणे या शिक्षण संस्थेचे संस्थापक विश्वधर्मी प्रा.डॉ. विश्वनाथ दा. कराड यांनी गुणवत्तापूर्ण उच्च शिक्षणाला मूल्याधिष्ठित शिक्षण आणि यशस्वी व्यक्तिमत्व विकासाची जोड दिली आहे. संस्थेतून तयार झालेले विद्यार्थी भारताचे थोर सुपुत्र स्वामी विवेकानंद यांनी म्हटल्याप्रमाणे अध्यात्म आणि विज्ञान यांच्या समन्वयातून जगात विश्वशांती व राष्ट्रनिर्मितीचे काम करतील. हा उद्देश्य ठेऊन गेल्या १२ वर्षापासून मूल्याधिष्टित शिक्षण व यशस्वी व्यक्तिमत्व विकास परीक्षा राज्यात शालेय विद्यार्थ्यांसाठी घेतली जाते. २०२५ या वर्षापासून परीक्षेचे रुपांतर शिष्यवृत्ती मध्ये करण्यात आले आहे.

या परीक्षेसाठी १०वीचा विद्यार्थी बसू शकतो. त्या विद्यार्थ्याला १०वींत ७० टक्के गुण मिळणे आवश्यक आहे. ही शिष्यवृत्ती त्याला ११वी आणि १२वी या दोन वर्षासाठी दिली जाईल.

विभागात गुणानुक्रमे येणार्‍या विद्यार्थी प्रथम (२५ हजार), द्वितीय (२० हजार), तृतीय (१५ हजार), चतुर्थ (१० हजार) आणि पाचवा (५ हजार) ही शिष्यवृत्ती देण्यात येणार आहे.

या परीक्षेचा निकाल ः पश्चिम महाराष्ट्र विभागः सोहम संग्राम गंभीरे (प्रथम, संत ज्ञानेश्वर विद्यालय, कोथरूड, पुणे), दर्शन सतीश जगदाळे (द्वितीय,विश्वशांती गुरुकुल, पंढरपूर), आर्य सचिन लोखंडे (तृतीय, अभिनव विद्यालय, पुणे), पायल संदीप बोरुडे(चतुर्थ, ज्ञानगंगा विश्वविद्यालय, शिरूर), वेदिका संतोष बडे (पाचवा, ज्ञानगंगा विश्वविद्यालय, शिरुर )

मराठवाडा विभागः अथर्व अमोल वाघचौरे (प्रथम, कै. दादाराव कराड विद्यालय, अंबाजोगाई), वैभवी तातेराव लहाडे (द्वितीय, श्री सरस्वती विद्यालय, रामेश्वर रूई), आर्या सचिन गडदे (तृतीय, कै. दादाराव कराड विद्यालय,अंबाजोगाई), सुरज विश्वंबर गायकवाड (चतुर्थ, मुकुंदराज विद्यालय, नांदगाव), दिव्या विलास धांडे (पाचवी, यशवंतराव चव्हाण माध्यमिक विद्यालय, रांजणगाव)

विदर्भ विभागः गौरी गोपाळ मुंडोकार(प्रथम, श्री शिवाजी विद्यालय,अकोट), पयोष्णी विजय पार्शिवकर (द्वितीय, जनता विद्यालय, पूर्णानगर), सह्याद्री अरविंद कळसकर (तृतीय, जनता विद्यालय, पूर्णानगर), स्वराज नितीन बंड (चतुर्थ , जनता विद्यालय,पूर्णानगर), वैभवी नंदकिशोर अकोटकर (पाचवा, श्री शिवाजी विद्यालय, अकोट )

कल्पना चावला स्पेस अकॅडमीच्या पहिल्या वर्गाचे उद्घाटन

पुणे / लोणावळा : यशाकडे जाणारा रस्ता शोधण्यासाठी दृष्टी असावी लागते आणि अशी प्रगतिशील दृष्टी प्रयत्नांनी विकसित करावी लागते, असे मत संरक्षण संशोधन व विकास संस्थेचे निवृत्त शास्त्रज्ञ डॉ भारतभूषण जोशी यांनी व्यक्त केले.

लोणावळा येथील विद्यानिकेतन एज्युकेशन ट्रस्टच्या वतीने सुरू करण्यात आलेल्या कल्पना चावला स्पेस अकादमीच्या उद्घाटन समारंभात ते बोलत होते. या कार्यक्रमाला संस्थेचे अध्यक्ष ॲड. माधव भोंडे, उपाध्यक्ष नारायण भार्गव, संस्थेच्या कार्यकारिणीचे सदस्य आणि इस्रोचे निवृत्त शास्त्रज्ञ प्रा जगदीशचंद्र मठ, राजेंद्र चतुर्वेदी, पिंपरी चिंचवड सायन्स पार्क शिक्षणाधिकारी सुनील पोटे, विश्वस्त पंडित विद्यासागर,अभिनेत्री आणि संस्थेच्या विश्वस्त मीनाक्षी शेषाद्री सचिव राधिका भोंडे आदी मान्यवर उपस्थित होते.

विज्ञान कितीही प्रगत झाले असले तरी देखील आजपर्यंत माणसाला विश्वाच्या एकूण पसाऱ्यापैकी केवळ पाच टक्के माहिती उपलब्ध झाली आहे. या पुढील काळात उर्वरित माहिती उजेडात आणण्याचे काम युवा शास्त्रज्ञांचे आहे. त्यासाठी युवकांना मोठा वाव उपलब्ध आहे, अशी जोशी यांनी यावेळी सांगितले.

प्रत्येकाने कल्पना चावला यांच्यासारखे अंतराळवीर व्हावे असे नाही तर अभियंता, शास्त्रज्ञ, कलाकार अशा कोणत्याही भूमिकेतून मानवतेच्या प्रगतीसाठी योगदान दिले जाऊ शकते, असेही त्यांनी नमूद केले.

अंतराळ विज्ञानात भारत जगात तिसऱ्या क्रमांकाचा देश असून तो लवकरच प्रथम क्रमांकावर विराजमान होणार आहे. अंतराळ वैज्ञानिक घडविण्याच्या उद्देशाने कल्पना चावला स्पेस अकादमीची स्थापना करण्यात आली असून अत्यंत काटेकोरपणे या अकादमीसाठी विद्यार्थ्यांची निवड करण्यात आली आहे. निवड करताना प्राधान्याने ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांना प्राधान्य देण्यात आले आहे. सध्याचे युग हे स्पर्धा करण्याचे नव्हे तर सहकार्य करण्याचे आहे. त्यामुळे या संस्थेसाठी इस्रो, नेहरू स्पेस सेंटर अशा अनेक संस्थांशी सहकार्य करार करण्यात आला आहे, अशी माहिती भार्गव यांनी यावेळी दिली.

कल्पना चावला स्पेस अकादमीच्या अभ्यासक्रमाबद्दलची माहिती जगदीश चंद्र मठ यांनी दिली. उत्सुकताही प्रगतीची जननी आहे. त्यामुळे विद्यार्थ्यांमध्ये उत्सुकता निर्माण करणे यावर अभ्यासक्रमात भर देण्यात आला आहे. प्रथम दोन वर्षात अंतराळ विज्ञानाची मूलभूत तत्व विद्यार्थ्यांना शिकवली जाणार आहे. त्यानंतर अंतराळ विज्ञानातील विविध शाखांपैकी विद्यार्थ्यांना रस असलेल्या शाखेची निवड करून त्या शाखेचे विशेष प्रशिक्षण देण्यात येणार आहे. अंतराळ संशोधन संस्थेमध्ये उमेदवारी हा देखील अभ्यासक्रमाचा घटक असणार आहेत. त्याचप्रमाणे यशस्वी शास्त्रज्ञ घडवण्याबरोबरच नीतिवान, भावनिक दृष्ट्या सबळ व्यक्तिमत्व घडविण्यासाठी जीवन विद्येचा समावेश अभ्यासक्रमात करण्यात आला आहे, असेही प्रा मठ यांनी सांगितले.

अंतराळ विज्ञानाचे प्रशिक्षण देणारी कल्पना चावला स्पेस अकादमी ही भारतातील, किंबहुना जगातील एकमेव संस्था असून या संस्थेत प्रशिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांचे भवितव्य उज्ज्वल असल्याची ग्वाही राजेंद्र चतुर्वेदी यांनी यावेळी दिली.

सुनील पोटे यांनी संस्थेला आणि विद्यार्थ्यांना शुभेच्छा दिल्या. देवतोष कृष्णा यांनी सूत्रसंचालन केले तर राधिका भोंडे यांनी आभार मानले.

जगातील नंबर-२ टेनिसपटू स्पेनच्या कार्लोस अल्काराजने फ्रेंच ओपन इतिहासातील सर्वात लांब अंतिम सामन्यात इटलीच्या जॅनिक सिनरचा ४-६, ६-७ (४), ६-४, ७-६ (३), ७-६ (२) असा पराभव केला आणि फ्रेंच ओपन २०२५ चे विजेतेपद पटकावले. हा सामना ५ तास २९ मिनिटे चालला.

फ्रेंच ओपनचे विजेतेपद जिंकणाऱ्या स्पेनच्या कार्लोस अल्काराजला बक्षीस म्हणून २ लाख ५५ हजार युरो (सुमारे २५ कोटी रुपये) मिळाले आहेत. जे आयपीएल २०२५ पेक्षा ५ कोटी रुपये जास्त आहे. आयपीएलचे विजेतेपद जिंकणाऱ्या रॉयल चॅलेंजर्स बंगळुरूला २० कोटी रुपये मिळाले. इटलीच्या जॅनिक सिनरला १२ कोटी रुपये मिळाले. महिला गटातही हीच रक्कम देण्यात आली आहे.

रविवार, ८ जून रोजी रोलँड गॅरोसच्या फिलिप चॅटियर कोर्टवर खेळल्या गेलेल्या या टायटल मॅचमध्ये कार्लोस अल्काराझला प्रेक्षकांचा पूर्ण पाठिंबा मिळाला. अल्काराझने सलग दुसऱ्या वर्षी फ्रेंच ओपनमध्ये पुरुष एकेरीचे जेतेपद जिंकले आहे. तर सिनर पहिल्यांदाच फ्रेंच ओपन फायनलमध्ये पोहोचला आहे. अल्काराझने आतापर्यंत दोन विम्बल्डन (२०२३, २०२४), दोन फ्रेंच ओपन (२०२४, २०२५) आणि एक यूएस ओपन (२०२२) जेतेपद जिंकले आहे.

फ्रेंच ओपन जेतेपदाच्या सामन्यात २-२ अशा बरोबरीनंतर, २२ वर्षीय अल्काराझ आणि २३ वर्षीय सिनर यांनी पाचव्या आणि निर्णायक सेटमध्ये आपला सर्वोत्तम खेळ दाखवला. ५३ मिनिटांच्या खेळानंतर अंतिम सेट देखील ५-५ असा बरोबरीत पोहोचला. पाचव्या सेटच्या ६७ व्या मिनिटाला दोघेही पुन्हा ६-६ अशा बरोबरीत आले. शेवटी, अल्काराझने टायब्रेकरमध्ये सिनरला संधी दिली नाही आणि सेट आणि जेतेपद दोन्ही ७-६ च्या फरकाने जिंकले.

अभिनेत्री सोनाली बेंद्रे बऱ्याच काळापासून चित्रपटसृष्टीत आहे. तिने उच्च श्रेणीतील कलाकारांसोबतही काम केले आहे. ‘हम साथ साथ हैं’ या चित्रपटात ती सलमान खानच्या विरुद्ध दिसली होती. चित्रपटात सलमानसोबतची तिची केमिस्ट्री खूप आवडली होती. चित्रपटात दोघांमधील नजाकत आणि कोमल प्रेम तुम्ही पाहिले असेलच. पण खऱ्या आयुष्यात असे नव्हते. सोनाली नुकतीच आली होती आणि त्यावेळी सलमानचा स्वभावही खूप बालिश होता. अशा परिस्थितीत तो सोनालीला चिडवायचा, जे अभिनेत्रीला फारसे आवडले नाही. आता वर्षांनंतर सोनालीने सलमान खानबद्दल खुलासा केला आहे. भाईजानशी संबंधित चित्रपटाची कहाणी शेअर करण्यासोबतच तिने असेही म्हटले आहे की सलमानने वाईट काळात तिच्या तब्येतीबद्दल खूप विचारले होते.

सलमान खानबद्दल बोलताना सोनाली बेंद्रे म्हणाली – सलमान खानला जाणून घेण्यासाठी मला थोडा वेळ लागला. ती एका प्रक्रियेसारखी होती. ‘हम साथ साथ हैं’च्या शूटिंग दरम्यान माझी सलमान खानशी फारशी चांगली मैत्री नव्हती. सलमान खानचे दोन वेगवेगळे पैलू आहेत. एकतर तुम्ही त्याला प्रेम करू शकता किंवा त्याचा द्वेष करू शकता. तो थोडा वेगळ्या प्रकारचा माणूस आहे आणि त्याच्या आयुष्यातील महान पैलूंची मला खूप नंतर प्रशंसा करता आली.

मला हे कसे मांडायचे, ते माहित नाही आणि मला कोणत्याही प्रकारे राजनयिक व्हायचे नाही. पण ‘हम साथ साथ हैं’च्या शूटिंग दरम्यान आमचे नाते इतके मजबूत नव्हते. आमच्याकडे असे अनेक फोटो देखील आहेत, ज्यात मी शूटिंग करत असताना तो वेगवेगळे चेहरे बनवताना आणि मला चिडवताना दिसतो. पण आपण काय करू शकतो. सलमान खान असा माणूस आहे, ज्याच्या आत एक लहान मूल आहे. अभिनेत्री पुढे म्हणाली की हा तो काळ होता, जेव्हा मी इतकी प्रौढ नव्हतो आणि नाराज व्हायचे. यामुळे दोघांची मैत्री कधीच झाली नाही.

सोनालीने सांगितले की कर्करोगादरम्यान सलमान तिला वारंवार फोन करायचा आणि डॉक्टरांनाही सल्ला देत असे. अभिनेत्री म्हणाली- जेव्हा मी कर्करोगावर उपचार घेत होते, तेव्हा मला सलमान खानची एक वेगळी बाजू दिसली. तो सतत माझ्याशी बोलत असे. तो माझ्या पती गोल्डीशी बोलला आणि सतत त्याला विचारत राहिला की माझे उपचार व्यवस्थित चालू आहेत की नाही. तोपर्यंत तो संपर्कात राहिला जोपर्यंत त्याला खात्री झाली की माझे उपचार व्यवस्थित चालू आहेत. पण एकदा तो आमच्या संभाषणाने समाधानी झाला की तो खूप निश्चिंत झाला. त्यामुळे हे सर्व सांगते की तो किती संवेदनशील आणि काळजी घेणारा होता.